.
İÇERİK  
  ANA SAYFA
  İLETİŞİM
  KAYNAK KULLANIMI HAKKINDA
  SULTAN IV. MUSTAFA
  PADİŞAHLARIN EŞLERİ
  OSMANLI HANEDANI SOY AĞACI
  YENİÇERİ VE KAPIKULU SÜVARİLERİNİN İSYANLARINA İLİŞKİN BİR ANALİZ
  II.MAHMUD DÖNEMİ'NDE GİYİM KUŞAM
  II. MAHMUD
  OSMANLI KRONOLOJİSİ
  III. SELİM DEVRİNDE MUSÎKİ HAYATINDAN KESİTLER
  ALEKSANDER GREGOREVİÇ KRASNOKUTSK’UN GÜNLÜĞÜNDEN ALEMDAR MUSTAFA PAŞA VAKASI
  KABAKÇI MUSTAFA AYAKLANMASI
  KİMİ UNVANLAR, TABİRLER
  OSMANLI'DA MÜZİK
  DEVLET TEŞKİLATI
  ISLAHATLAR
  SENED-İ İTTİFAK
  OSMANLI ARMASI
  İLBER ORTAYLI'DAN MAHMUD, SELİM, SADRAZAMLAR PADİŞAHLAR...
  ORDU
  II.MAHMUD'UN MÜZİSYENLİĞİ
  OSMANLI DEVLET TÖRENLERİNİN TOPKAPI SARAYI’NDAN DOLMABAHÇE SARAYI’NA İNTİKALİ
  AYAN
  BAB-I ALİ YANGINI VE ALEMDAR VAK'ASI
  SIR KÂTİPLİĞİ VE RUZNÂME
  III. SELİM'İN SEHİD EDİLMESİ
  27 MAYIS DARBESİ VE TALAT AYDEMİR
  31 MART VAKASI
  TÜRK DARBELER TARİHİ
  KADIN HAYATINDAN AYRINTILAR
  ALEMDAR MUSTAFA PAŞA'NIN SADRAZAMLIĞI
  PAŞALIK MÜESSESESİ (avi)
  OSMANLI ORDUSU (video)
  HAREM (AVİ)
  OSMANLI PADİŞAHLARI (avi)
  BATILILAŞMA (avi)
  OSMANLI AİLESİ (avi)
  HUKUKSAL AÇIDAN SENED-İ İTTİFAK
  SENED-İ İTTİFAK YORUMU
  KİMİ MERASİMLER
  III. SELİM DÖNEMİ YENİLEŞME ÇABALARI
  HALININ TARİHİ
  19.yy'DAN BAŞLIKLAR
  SIRP İSYANI VE OSMANLI-RUS SAVAŞI
  III. SELİM DEVRİNDE NİZAM-I CEDİDİN ANADOLU'DA KARŞILAŞTIĞI ZORLUKLAR
  SENED-İ İTTİFAK'IN TAM METNİ
  SENED-İ İTTIFAK lLE MAGNA CARTA'NlN KARŞILAŞTIRILMASI
  FRANSIZ İNKILABI’NIN TÜRK MODERNLEŞME SÜRECİNE ETKİLERİ
  YENİÇERİ OCAĞININ KALDIRILIŞININ TAŞRADAKİ YANSIMASI
  TÜRK MODERNLEŞMESİNİN AMBİVALANT DOĞASI
  TÜRKİYE'DE BATILILAŞMA DEĞERLERİNİN ARAÇLAŞMASI
  OSMANLI YÖNETİCİLERİNDE ZİHNİYET DEĞİŞİMİ VE BATILILAŞMANIN BAŞLANGICI
  SARAY MÜZİĞİNDE YAYLI ÇALGILAR
  XIX.YY'DA İSTANBUL' DA SANAT VE MUSİKİ
  TOHUM VE TOPRAK YILLARINDA TÜRKİYE
  EDEBİYAT-TARİH-TİYATRO İLİŞKİSİ
  19.YY İLK YARISINDA KADIN GİYSİLERİ
  KEMAL TAHİR VE BATILILAŞMA
  TÜRKLERDE ÇERAĞ MUM VE ATEŞ
  ELEŞTİRİLER



  




																							
III. SELİM'İN SEHİD EDİLMESİ

SULTAN III. SELİM’İN ŞEHİD EDİLMESİ

(Rûznamelerden alıntılanmıştır)

KAYNAK: “ Saray Günlüğü” / Mehmet Ali Beyhan / Doğu Kütüphanesi

 

Ordu ile birlikte Davutpaşa’da bulunan Alemdar Mustafa Paşa, seher vakti beş bin kadar silahlı sekban askeri ile İstanbul’a hareket ederek, saat birde Bâb-ı âli’ye gelir. Sadrazam Çelebi Mustafa ile baş başa görüşerek sadaret mührünü kendisinden alır ve sabık sadrazamı bir ata bindirerek Davutpaşa’ya gönderir.  Alemdar Mustafa Paşa, sekban askerleriyle Bâb-ı humâyûn’dan Topkapı Sarayı’na dahil olup Divan yeri önünde durduğu sırada, Sultan IV. Mustafa, tebdîl binişi ile Çırağan Yalısı’na gitmek üzeredir. Alemdar’ın Topkapı Sarayı’na ani gelişinin haberi kendisine ulaştığında, henüz saltanat kayığına binmemiş olan padişah, bu haber üzerine binişi iptal ederek saraya geri döner.

Diğer tarafta Alemdar Mustafa Paşa, Silahdar Ahmed Bey’i ve Darüssaade Ağası Mercan Ağa’yı getirterek, Mercan Ağa’ya hitaben; “gerek Anadolu, gerek Rumeli ahalisi, ve ocakların tamamı Sultan Selim’in hilafetlerini istemektedirler. Bizim de orduyu herkesin ittifakıyla İstanbul’a getirmemizin sebebi, sultan Selim’i tahta çıkarmaktır. Derhal sabık sultanı hilafet tahtına davet ederek alıp getiresin. Eğer bir kılına zarar gelirse sen bilirsin” diyerek Darüssaade Ağası’nı görevlendirmiştir. Mercan ağa, Araba Kapısı’ndan Sultan IV. Mustafa’nın huzuruna girer. Sultan Selim’in dışarı çıkarılacağını, kendisinin de kafese teşriflerini tebliğ ettiğinde IV. Mustafa, “olmaz, tiz Darrüssaade Ağası bend olsun” diye emredince Mabeyinci İbrahim Bey, Ağa’yı bir odaya kapatmıştır. Padişahın yanında bulunan Şeyhülislam Arif  Efendi, IV. Mustafa’nın ayaklarına kapanarak, “kendilerinin kafese teşrif ve Sultan Selim’in bi’sıhhati ve’l-afiye” dışarıya çıkarılmasını ister.   Bunun üzerine Sultan Mustafa rıza gösterecek iken, Başçuhadar Fettah Ağa, “razı olmayınız” diye işaret etmiştir.

Şeyhülislam, IV. Mustafa’yı iknaya çalışırken Başçuhadar dışarı çıkarak musahiplerden Fîrûz ve Cevher ağalar, beraberlerinde birkaç bostancı ile, Hazine Vekili Nezîr Ağa’nın delaletiyle Sultan  Selim’in dairesine girmişlerdir. Ancak bu sırada III. Selim, herhalde aldığı haber üzerine kurtulmak ümidi ile bulunduğu dairenin kubbesine çıkmıştır. (Selim’in dama çıkıp tekrar indiğine dair diğer kaynaklarda bir bilgi bulunmamakla birlikte, Sultan Selim ve Şehzade Mahmud’un Harem-î hûmayun bacasından Kuşhane’nin karşısında Arz odasına bakan dam üzerine bırakılmaları kararlaştırılmış, ancak bu karar gerçekleştirilemeden Sultan Selim şehid edilmiştir. Bu husustaki rûzname kaydı, literatürden hayli farklıdır. )Buradan Ağalar Dairesi’ne inmesi gerekirken tekrar dairesine inince, üzerine hücum ederler ve boğazına urgan takarak boğmaya çalışırlar, ancak urgan kopar. Dadı Kadın adındaki bir cariye de bunlara yardım etmektedir. Tekrar ip getirip boğazına takarlar; bir ucundan Başçuhadar Deli Fettah, diğer ucundan “elleri nişanlı” bir bostancı tutup çekmeye başlarlar. III. Selim “aman bana kıyma” demiş, fakat bostancı merhamet etmemiştir.

Sırkâtibi, suikastçılar ile Sultan Selim arasındaki mücadeleyi Sultan II. Mahmud’un bizzat gördüğünü ve kendisine naklettiğini ifade etmektedir.

 Suikastçiler, Selim’i şehid etmeye çalışırken, Şehzade Mahmud’u lalası Anber Ağa, bir odaya kaçırır ve adamlarından birkaçını silahlandırarak muhafaza altına alır. Nihayet, III, Selim lobud ile darbedilerek ve birkaç yerinden de şişlenerek şehid edilmiştir(4 Cemaaziyelâhir 1223/ 28 Temmuz 1808 Perşembe)

Alemdar Mustafa Paşa, geçen iki saat içinde kendisine haber gelmeyince, Bâbussaade de sıkı sıkıya kapatılmış olduğundan, Sultan Selim’e bir zarar gelebileceği düşüncesiyle odun ambarından baltalar getirterek Babûssaade’yi kırmaya çalışır, fakat kapı çok sağlam olduğundan bu mümkün olmaz. Bunun üzerine dama çıkanlar, Seferli Kethudası’nın odası üzerinden Ağalar Dairesi’ne inmiş, içeriden dolaşarak kapıyı açmışlardır. Paşa, askeriyle içeriye girerek Arz Odası önüne geldiğinde, Dârüssaade Ağası karşısına çıkmış, “Sultan Selim Efendimiz dar-ı bekâya rıhlet eylediler” deyince Paşa, “kanı cenaze göreyim ve mübarek kademine yüzler süreyim; kafir arab, en sonunda edeceğin bu muydu, tîz varup cenazeyi getir” diye bağırır. Darüssaade Ağası da birkaç baltacı ile Selim’in cenazesini bir şilte üzerinde Kuşhane’den çıkartarak Arz Odası’nın önüne koyar.

Alemdar, Sultan Selim’in yüzündeki örtüyü kaldırmış, hayatında kendisini görmediği için etrafındaki devlet ricaline “Sultan Selim bu mudur” diye sormuş, “evet budur” cevabını alması üzerine paşanın gözleri kızgınlıktan kan çanağına dönmüş, bu cinayetin içoğlanlarınca işlendiği zannıyla “ bre gibi kafir-i küfran-ı nan-ı nimet içoğlanları, böyle dağmenendi gazi bir padişaha kafir bile kıymaz; urunuz şu kahbelere, Enderun-ı Humayun içinde asla zi-rûh kalmasun” diye etrafa emirler yağdırmıştır. Birinci İmam Ahmed Efendi, paşanın ayaklarına kapanarak “aman efendim ağaların medhali yoktur, anlar tavuk mesabesindedirler, Padişah-ı alemin cemalini binişden binişe görürler. Kaldı ki, Sultan Selim merhumun mahalli süknâsı kangı tarafda olduğunu dahi bilmezler, bir kaşık kanlarına girmeyiniz” diye yalvararak Alemdar’ın sarayda bir katliam yapmasına engel olur.   

  Sultan Selim’in şehid edildiği gün, vakit müsait olmadığından,Bâbussaade dışında bir çadır kurularak naaşı buraya konmuş, 28 Temmuz Cuma günü seher vakti Arz Odası’nda Sultan II. Mahmud, Sadrazam, Şeyhülislam, mevcut bulunan vezirler, kazaskerler, kadılar ve saray ağalarıyla beraber Sultan Selim’in cenaze namazını kılmış, cenazenin babası III. Mustafa’nın Laleli Camii’nin yanındaki türbesine defnedilmesini emretmiş; Sultan Selim babasının sağ tarafına defnedilmiştir.

 

YAZARDAN  
  Hiçbir oyunumda tarihten yola çıkmadım ben. Günümüzden yola çıktım. Günümüz olaylarıyla, kişileriyle, sorunlarıyla bir çağrışım uyandırdığı anda tarihe yöneldim. (…) Benim zaman içindeki çevrem, Kanuni Sultan Süleymanlara, simavnalı Şeyh Bedrettinlere, Gılgameşlere dek uzanıyordu. Ama insan aynı insandı. Onların kaygıları, düşünceleri, sorunları, yazgıları… Çok yanlış olarak tarihsel konulu oyunlar tarihle karıştırılır. Oysa tarih şaşmaz biçimde nesnel, oyun şaşmaz biçimde özneldir. Bir oyun yazarıyla, bir tarihçinin olaylara bakış açıları başkadır, yöntemleri başkadır. Amaçları başkadır. Başka başka bireşimlere gitmeleri doğaldır, olağandır, hatta kaçınılmazdır. …sanatçı bir şeyleri çözümlemek için yazmaz. (…) Sanatçı sergiler, düşündürür, yorumlamayı da seyir işine ya da okuyucusuna bırakır. Doğru çözüm sonradan doğru yorumlayanlardan gelir. * *: Orhan Asena’nın söyleşi ve yazılarından alıntılanmıştır. Kaynak: Nutku, Hülya-CUMHURİYETİN 75. YILINDA BİR YAZAR: ORHAN ASENA-T.C Kültür Bakanlığı Yay. Haz: Andaç, Feridun-AYDINLANMANIN IŞIĞINDA SANAT İNSANLARIMIZ IV- Papirüs Yay.







 
Reklam  
   
ZİYARETÇİ DEFTERİ  
 
 
İSTANBUL EFENDİSİ  
 




 
TARLA KUŞUYDU JULIET  
 



 
Bugün 11 ziyaretçi (59 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=